نیم قرن پس از مارتین لوتر کینگ؛ رؤیای سیاهان هنوز زنده است

گلوله‌های مرگباری که مارتین لوتر کینگ را هدف گرفته بودند، او را به خاک انداختند، اما رؤیای او همچنان زنده است و به همه مبارزان صلح و عدالت الهام می‌بخشد. مارتین لوتر کینگ ۵۰ سال پیش در ممفیس به قتل رسید.

غروب چهارشنبه ۴ آوریل ۱۹۶۸ برای سیاه‌پوستان عدالتجوی جهان لحظه‌ای فراموش‌نشدنی است. درست یک دقیقه پس از ساعت ۱۸ مارتین لوتر کینگ بر بالکن مسافرخانه‌ای در ممفیس هدف گلوله قرار گرفت و به زمین افتاد.

کشیش جوان اول ماه آوریل برای حمایت از اعتصاب مسالمت‌آمیز کارگران به ممفیس آمده بود.

او جز وعظ و خطابه سلاحی نداشت و بارها به پیروان و یاران خود توصیه کرده بود که در برابر مخالفان شرور و بیرحم، هرگز از هنجار انسانی بیرون نروند و دست خود را به خشونت آلوده نکنند.

در وعظ‌های شیوا و نطق‌های پرشور خود به یاد مخاطبان می‌آورد که به عنوان انسان‌های آزاد حق ندارند در برابر حق‌کشی، ظلم و بی‌عدالتی خاموش بمانند. هر شهروند آزاد، خود مسئولیت دارد که به قدر توان از بار رنج هم‌نوعان خود بکاهد. از همین جا بود که همه شهروندان آمریکا و نه تنها سیاه‌پوستان را مورد خطاب قرار می‌داد.

او در آخرین موعظه خود که روز سوم آوریل، یک روز پیش از مرگ، ایراد کرد، با اندوهی پیش‌گویانه از مسیری که طی کرده بود، سخن گفت: «من به بالای قله رسیده‌ام».

ندای همبستگی انسانی

مارتین لوتر کینگ بیش از هر چیز به خاطر مبارزه در راه احقاق حقوق سیاهپوستان به شهرت رسیده است. نکته مهمی که باید مورد توجه قرار گیرد شالوده فلسفی دیدگاه اجتماعی و نظریات سیاسی اوست.

او مبارزه علیه نژادپرستی را همواره امری اخلاقی و در پیوند با تعهد اجتماعی و پذیرش مسئولیت یکایک افراد جامعه می‌دید. برای او مبارزه با نژادپرستی بر بنیادی اخلاقی استوار بود که عبارت است از برابری خدشه‌ناپذیر همه انسان‌ها و احترام به قدر و منزلت همه انسان‌ها، تعهد به حرمت و حیثیت همه آدمیان، با هر انگ و رنگ و “نژاد” و دینی.

کینگ به سرشت انسان اعتماد داشت و بر آن بود که هر انسان عاقل و بالغ به طور طبیعی طرفدار صلح و آشتی است و از زور و قهر و خشونت دوری می‌کند. از این رو به جد باور داشت که هیچ تلاش و جنبشی در راه بهبود وضعیت انسان نمی‌تواند با خشونت همراه شود.

در همین راستا مارتین لوتر کینگ فقر و محرومیت، بی‌عدالتی اجتماعی و شکاف طبقاتی را با حرمت و کرامت انسان ناهمساز می‌دید. از اینجا بود که مواعظ اخلاقی او همواره بعد اجتماعی شفاف و خلل‌ناپذیری داشتند. از نظر او دموکراسی سیاسی، پروژه‌ای عقیم و ناتمام است اگر با برابری همگانی و عدالت اجتماعی همراه نباشد.

با نگاهی به صحنه سیاسی آمریکا، که امروز نیز مانند آن روز در انبوه تنش‌های اجتماعی و سیاسی فرو رفته است، به سادگی می‌توان اهمیت مبرم پیام مارتین لوتر کینگ را مشاهده کرد. پس بی‌جهت نیست که این روزها به مناسبت پنجاهمین سال قتل کشیش جوانی که رؤیای دنیایی بهتر را دیده بود، در هر گوشه از ایالات متحده مراسمی در بزرگداشت او برپا شده است.

دویچه وله

گرامیداشت ۹۹ مین سالگرد کشتار رزا لوکزمبورگ و کارل لیبکنشت در برلین

رضا کاویانی

باید با صدای بلند به جهان نشان داد و یادآوری کرد و از مردم خواست که به سمت و سوی سیاستگذاری در کشور هایشان حساسیت بیشتر نشان بدهند و اثرگذار باشند. ادامه خواندن Continue reading

انقلاب یتیم: معنای اکتبر ۱۹۱۷ / الکس کالینیکوس : ترجمه‌ی بهرنگ نجمی

یادداشت مترجم: الکس کالینیکوس بی‌گمان یکی از فرهیخته‌ترین مارکسیست‌های زمانه‌ی ماست؛ خواه با دیدگاه‌های او موافق باشیم خواه نه. کتاب‌ها و جُستارهای بسیاری که تاکنون از او منتشر شده‌اند (که برخی از آن‌ها به فارسی نیز برگردانده شده‌اند‌)، همگی گواهِ گستره‌ی دانش و اِشراف او بر برخی از مهم‌ترین چالش‌های پیشاروی نظریه‌ی مارکسیستی است. ادامه خواندن Continue reading

اقتصاد سیاسی اتحاد شوروی / هیلل تیکتین / ترجمه‌ی کاووس بهزادی

مقاله‌ی حاضر، دیگر مقاله‌ای است که به مناسبت یک‌صدمین سالگرد انقلاب اکتبر ۱۹۱۷، در تشریح نظام اقتصادی شوروی پس از انقلاب منتشر می‌کنیم. ادامه خواندن Continue reading

آیا شوروی در دوران استالین سوسیالیستی بود؟ / به مناسبت یک‌صدمین سال انقلاب اکتبر / علیرضا ثقفی

به نظرم باید تعریف‌مان را از سوسیالیسم روشن کنیم و سپس به این سوال جواب بدهیم . پاسخ این سوال را با یک کلمه نمی توان داد؛ نیاز به توضیح بیشتر دارد. ادامه خواندن Continue reading

اکتبر: انقلابی که فصل رهایی زنان را گشود! / لیلا پرنیان

در اکتبر ۱۹۱۷ زنان و مردان کارگر و زحمتکش تحت رهبری لنین و حزب بلشویک توانستند دولت بورژوازی را از طریق قیام مسلحانه سرنگون کنند و برای اولین بار در تاریخِ بشر، یک جامعه‌ی نوین سوسیالیستی را بنیان‌گذاری کنند. ادامه خواندن Continue reading

پیرامون انقلاب ۱۹۱۷ روسیه / آلن بدیو / ترجمه: نیما علوی

تزیازدهم- می‌خواهم بر نکته‌ای انگشت بگذارم که ظاهراً امروز بعد از پیروزی آشکار سرمایه‌داری در مقیاس جهانی از یادها رفته است: انقلاب ۱۹۱۷ روسیه یک رخداد بی‌سابقه در تاریخ گونه انسان بود. ادامه خواندن Continue reading