اتحاد کار شماره  ۱۳۰  / شهريور ۱۳۸۴


گزارش حوادث اخير کردستان

مقاومت مردم کردستان در مقابل سرکوب خشن حکومت

 

 

 

نزديک به دوماه از آغاز درگيريها بين مردم و نيروهاي انتظامي در شهرهاي کردستان ميگذرد.در اين دو ماه تعداد بسياري از مردم و بويژه جوان کشته و زخمي شده و بسياري نيز دستگير و زنداني شده اند سياست عمومي رژيم در اين دو ماه بر عدم توجه به خواسته ها و مطالبات مردم و سرکوب خشن و بيرحمانه آنها قرار داشت .درپگيري اين سياست، ضمن اعمال سانسور خبري شديد در روزنامه هاي داخلي، چندين واحد نيروهاي انتظامي کمکي از استانهاي ديگر و از جمله کرمان به شهرهاي کردستان اعزام گرديد .عليرغم اين ترفندها  ابعاد وسيع اعتراضها و خشونت بي حد نيروهاي انتظامي و حضور سازمانهاي سياسي کرد، باعث شد تا اخبار تظاهرات و درگيري‌هاي مردم با نيروهاي انتظامي در شهرهاي کردستان، انعکاس بيروني يابد و سانسور خبری رژيم بی‌اثر شود0

 

روز 18 تيرماه  بدنبال يك سلسله تظاهرات در نقاط مختلف شهر مهاباد، ماموران انتظامي ، دست به تيراندازي زده و چند نفر زخمي و دستگير م‌يشوند در بين زخمي‌ها يکي از جوانان فعال شهر،  "کمال اسفرين"مشهور به شوانه، بنا به گفته شاهدان عيني، به پشت ماشين بسته و بر روي زمين کشيده مي‌شود و جسد مثله شده‌اش را فرداي تظاهرات تحويل خانواده وي مي‌دهند.

 از فرداي اين روز شهر مهاباد شاهد اوجگيري حرکات اعتراضي مردم عليه اين جنايت و اجحافات و بي عدالتي‌ها و سياستهاي سرکوب‌گرانه جمهوري اسلامي بود. در جريان اين اعتراضات تعداد زيادي دستگير و دهها تن زخمي شدند. شهر مهاباد از روال عادي زندگي خارج شد و بيشتر مغازه ها به حالت تعطيل درآمد. مردم محلات کوي زيبا، باغ شايگان، پشت تپه، ميدان استقلال، فلکه شهرداري و ..... با آتش زدن لاستيک و شعار عليه رژيم به مقابله با نيروهاي سرکوبگر پرداختند. با اوجگيري اعتراضات مردم، مقامات رژيم نيزبر دامنه خشونت و سرکوب خود افزودند. مراسم خاکسپاري «شواده» روز چهارشنبه 22 تيرماه، همراه شد با مراسم شانزدهمين سال ترور دكتر قاسملو و ابعاد وسيعتري به تظاهرات مردم مهاباد داد. از شهرهاي اطراف نيروهاي انتظامي کمکي به مهاباد آورده شدند  در اين روز در سطح شهر بين مردم و نيروهاي انتظامي درگيري‌هاي  شديدي  درگرفت.

يكي  از اهالي مهاباد در گفتگويي با صداي آلمان روز 23 تيرماه، ميگويد: « شوانه جزو افرادي  بود كه مراسم شادي بخاطر تغييرات كردستان عراق از جمله رييس جمهور شدن آقاي طالباني و سوگند خوردن آقاي بارزاني را بعنوان رييس حكومت كردستان عراق در شهر مهاباد سازماندهي كرد و اين مسئولان محلي را خوش نمي‌آمد. كشته شدن ايشان باعث شد تظاهرات سياسي در مناطق مختلف شهر به راه افتد. ديروز و امروز مردم شهر تصميم گرفتند به اين اعتراض‌ها بپيوندند. تعداد زيادي از اصناف شهر مغازه هايشان را بستند. تا اين لحظه كه من با شما صحبت ميكنم وضع شهر فوق العاده است. مردم ميخواهند بدانند شوانه چرا کشته شد".

  روز هاي بعد تظاهرات ادامه يافت در روز جمعه 24 تيرماه تظاهرات وسيع‌تر  شد و بر اساس اخبار « جمعيتي بالغ بر هزار نفر با سر دادن شعار و آتش زدن لاستيک، براي هفتمين روز پياپي در اعتراض به قتل شوانه سيدقادر به دست نيروهاي امنيتي رژيم، به طرف ميدان استقلال حرکت کردند و با رسيدن به اين ميدان، جمعيتي بالغ بر دو هزار نفر به آنان پيوستند. تظاهرات با شعارهاي مرگ بر "جمهوري اسلامي"، "مرگ بر خامنه اي" و " شوانه راهت ادامه دارد" ادامه يافت. در اين هنگام، ماموران لباس شخصي و نيروهاي گارد ويژه و مزدوران محلي رژيم(جاش هاي منگور) با پرتاب گاز اشک آور و تيراندازي به تظاهرکنندگان حمله کرده و مردم را مورد ضرب و شتم قرار مي دادند»

تداوم اعتراضات  و مقاومت مردم درشهر مهاباد، گسترش تظاهرات در ديگر شهرهاي کردستان را دامن زد. مردم شهرهاي پيرانشهر، بوکان، سردشت و مريوان به پشتيباني از مردم مهاباد دست به اعتراض زدند. هزاران نفر ازمردم پيرانشهر از بعدازظهر 28 تير ماه به خيابان ها ريخته و دست به تظاهرات زدند. مردم شهرهاي بوکان، سردشت و مريوان در پشتيباني از مردم مهاباد به خيابانها ريختند. نيروهاي سرکوبگربراي مقابله با مردم از  گاز اشک آور و تفنگ هاي ساچمه استفاده مي کردند و درشهر بوکان عملا حکومت نظامي اعلام کرده و از رفت و آمد مردم جلوگيري مي کردند.

 

خسرو كردپور روزنامه نگار ساكن مهاباد در گفتگويي با صداي آلمان مي گويد: « ميتوانم بگويم كه الان يك وضعيت فوق العاده اعلام نشده وجود دارد. در روزهاي گذشته عملا شهر در كنترل نيروهاي ضدشورش قرار دارد. اين نيروها در شهرهاي دور از مركز همچون كردستان با خشونت بيشتري وارد ميدان ميشوند. شايد يك دليل اين باشد كه پوشش خبري و حضور در اين مناطق نسبت به تهران بسيار كمتر است. ببينيد هزاران نفر كه اهل اين شهر نيستند يعني بومي نيستند. به اينجا آورده اند. تك تك آنها هم نظارت نميشوند. يعني نميتوانند نظارت شوند. من اخبار متعددي به دستم رسيد كه اينها شبها در خيابان ميگشتند و شيشه هاي خانه هايي كه چراغ آنها روشن بود با باتوم خرد ميكردند. در نتيجه بسياري مردم از ترس چراغ خانه را روشن نمي‌گذاشتند. علاوه بر اين مسئوليني در اينجا وجود دارند كه اصلا به قانون و برخورد قانوني اعتقاد ندارند. مهاباد در استان آذربايجان غربي واقع شده است. بسياري از مسئولان منتسب به جريان اقتدارگرا حتي در دوران اصلاحات نيز گفتمان خود را كه يك گفتمان امنيتي ــ پليسي بود، حفظ كردند. اينها با فرهنگ، زبان و مذهب مردم كردستان بيگانه و ناآشنا هستند. » ( سايت خبري عصر نو-25 تيرماه)

 

 

عليرغم شدت سرکوب، مردم همچنان مقاومت کرده و بر دامنه اقدامات خود مي‌افزايند روز اول مرداد ماه، دوازده روز پس از کشته شدن « شوان»، مردم مهاباد دست به اعتصاب وسيع زده و شهر يکپارچه تعطيل مي‌شود جمعيت بسياري در مقابل زندان مرکزي مهاباد تجمع کرده، خواهان آزادی دستگير شدگان و تحويل اجساد قربانيان شکنجه و مجازات عاملان و آمران جنايت هاي اخير مهاباد مي‌شوند. بنا بر همين گزارش، شهرهاي سقز، بوکان و کامياران در همبستگي با مردم مهاباد، کليه مغازها را تعطيل و اعتصاب عمومي اعلام مي‌کنند.

روز شنبه 8مرداد تعدادي از مردم شهر سنندج در پشتيباني از مردم مهاباد و شهرهاي ديگر کردستان در مقابل استانداري تحصن کردند. نمايندگان مردم در مذاکره با مقامات رژيم خواسته هايشان را که محاکمه شکنجه گران و قاتلين جوان مبارز مهابادي و لغو حالت نظامي در شهرهاي کردستان  و آزادي دستگير شدگان اخير بود، اعلام کردند. اين تحصن با وعده مساعد استانداري جهت پيگيري خواسته‌هاي متحصنين پايان يافت. غروب دوشنبه مردم شهر سنندج به بي توجهي مسولين رژيم اعتراض کرده، يک پارچه مغازه‌ها و بازار را تعطيل کردند و به تظاهرات پرداختند. با تجمع مردم در پارک استقلال و  چند خيابان اصلي، شمار فراواني از نيروهاي انتظامي که از شهرهاي اطراف و مرکز براي سرکوب مردم اعزام شده بودند، اکثر خيابانهاي شهر را به محاصره در آوردند و رفت و آمد را در خيابانهاي ششم بهمن، تاج، فردوسي، نمکي، شاپور، وکيل، نبوت، ژاندارمري، قطارچيان، محله دردشت، و ميدان کردستان که کانون تظاهرات و درگيري پليس و لباس شخصي ها با مردم بود  ممنوع اعلام کردند. در درگيري خيابان فردوسي بر اثر يورش نيروهاي انتظامي، تعدادي از تظاهر کنندگان زخمي شدند. پس از آن و تشنج کشيده شدن شهر، مردم خشمگين کلانتري شماره 2 و چندين ماشين نيروي انتظامي را به آتش کشيدند. در اين تظاهرات شش نفر کشته و تعدادي از مردم زخمي شدند و پليس تعدادي از تظاهرکنندگان را دستگير کرد. شبانگاه همين روز نيز پليس برخي چهره‌هاي فعال سياسي و حقوق بشر در کردستان تعدادي از فعالان مدني و مدافع حقوق بشر اين شهر از جمله خانم رويا تلوعي (از اعضاي انجمن مدافع حقوق بشر و آزادي زنان) و آزاد زماني (از اعضاي انجمن مدافعان حقوق کودکان) و اجلال قوامي (از اعضاي سازمان دفاع از حقوق بشرکردستان) به اتهام تحريک مردم به تجمع و اعتراض بازداشت کردند.  در تداوم مقابله شديد و خشن نيروهاي انتظامي با مردم شهرهاي کردستان، دامنه اعتراضات روز به روز گسترده‌تر شده و به شهرهاي ديگر کردستان نيز کشيده مي‌شود بدنبال درگيريهاي سنندج، مردم شهرهاي  سقز و ديواندره نيز به ديگر شهرها پيوستند

صبح چهارشنبه 12 مرداد در ادامه حرکات اعتراضي مردم در شهرهاي مختلف کردستان ايران، مردم سقز دست به تظاهرات و راهپيمائي زدند که با تهاجم خشن حکومتيان به خون کشيده شد.  ارگانهاي سرکوبگر حکومت با خشونت بي سابقه اي با راهپيمايان در گير شده به سوي تظاهر‌کنندگان شليک مي‌کنند. در اثر اين تهاجم تعدادي کشته و زخمي مي‌شوند. مردم در مقابله با اين حمله وحشيانه به خشم آمده به نمادهاي رژيم در شهر يورش برده و آنها را به آتش مي‌کشند. دادگستري و دادگاه انقلاب، فرمانداري ، مخابرات و بانکهاي صادرات، ملت، تجارت و فروشگاه قدس از جمله مراکزي است که يا با سنگ  تخريب شده و يا به آتش کشيده شدند..  درجريان تهاجم خشن و وحشيانه نيروهاي مسلح حکومت به مردم  سقز چندين تن از مردم مبارز اين شهر کشته وبيش از صد تن زخمي شده اند.

شهرسقز روز بعد نيزکماکان تعطيل بوده و تمام مغازه‌ها و بازار در حالت اعتصاب عمومي بسر مي‌بردند و رفت و آمد بسيار به ندرت صورت مي‌گيرفت. در جلو زندان مرکزي و بيمارستان‌ها مردم براي اطلاع از سرنوشت عزيزان‌شان اجتماع کرده بودند. رژيم تعدادي از زخمي‌ها  را براي بازجوئي به پادگان سقز منتقل نموده  و بيمارستان ها را از کارکنان بومي و محلي تخليه کرده بود.

 بنا به گفته‌ي شاهدان عيني در جريان اعتراضات مردم سقز،  مامورين انتظامي براي ايجاد رعب بيشتر با هلي‌کوپترهاي جنگي از فاصله نزديک نيز بر روي آنان آتش گشودند که باعث کشته و زخمي شدن چند نفر گرديد. براي سرکوب مردم در سطح شهر از نيروهاي ضدشورش که به تيپ اميرالمومنيين مشهورند و لباس‌هاي سياه بر تن و روبند وماسک‌هاي ضد گاز مجهزند، استفاده شده است.

در جريان تظاهرات روز 12مرداد در سقز،  حسينه شهر به آتش کشيد شد مردم معتقدند که اين کار توسط عوامل حکومت صورت گرفته تا از اين طريق هم ميان مردم بومي و غير بومي دشمني ايجاد کنند و هم نيروهاي ساده رژيم را به سرکوب ترغيب نموده و هم توجيه شرعي براي جناياتشان بتراشند.

دبيرخانه کومه‌له-سازمان انقلابي زحمتکشان کردستان ايران، طي اطلاعيه اعلام کرد که: « رژيم در همه کردستان دست به تحريک زده و حتي در مواردي حمله به بانکها را عوامل رژيم ترتيب مي‌دهند و به طور مشخص سوزاندن حسينيه شهر سقز توسط عوامل خودشان بوده است تا اعتراضات سياسي و مبارزاتي مردم را رنگ و بوي مذهبي بدهند و بهانه سرکوب گسترده‌تر بيابند».

همزمان با سقز در پاوه نيز مردم دست به تظاهرات و راهپيمايي مي‌زنند در اينجا نيز چون سقز مقابله نيروهاي انتظامي بسيار شديد است و تعدادي ازمردم کشته و  زخمي و دستگير مي‌شوند

با اعلام اعتصاب عمومی در روز 16مرداد، در غالب شهرهاي کردستان، اشنويه، پيرانشهر، سردشت، سنندج، مهاباد، ديواندره، کامياران و سقز مردم وسیعا از اين حرکت استقبال کرده و با اعتصاب گسترده خود، شهرها را به حالت تعطيل درآوردند. درحاليکه بيش از يکماه از آغاز ناآرامي ها شهر مهاباد مي گذرد و علبرغم سرکوب شديد و برقراري وضعيت فوق العاده در کردستان، وسعت اعتصاب سراسري و يکپارچگي مردم در مقابل در سرکوب خشن ، نشان از ايستادگي مردم بر روي خواسته‌هاي خود دارد

 

 

نيروهاي امنيتي در ظرف دو ماهي که از آغاز اعتراضات مردم کردستان مي‌گذرد صدها تن از فعالان حقوق بشر، حقوق زنان، فعالين جنبش کارگري و سياسي را دستگير و زنداني کرده‌اند.  همچنين تاکنون دو نشريه محلي کردستان توقيف و روزنامه نگاران کرد روانه زندان شده‌اند.

سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان طي اعلاميه اي با انتشار اسامي برخي از بازداشت شدگان چون رويا تلوعي، اجلال قوامي، سعيد ساعدي، مادح احمدي، برهان ديوارگر، شاهرخ يزداني، محمدظاهر احمدي پور، هژار رضوي، ناصر يوسفي، صالح غاجاني، شورش نصرالهي، جمشيد اميني، هاوار غاجاني، کيوان اسدي، اظهر عبداله شاهي و دهها نفر ديگر از دستگيرشدگان در شهرهاي کردستان، از سرنوشت نامشخص آنان ابراز نگراني کرده و مي گويد: « از سويي تلاشهاي خانواده هاي اين دستگير شدگان براي آزادي عزيزانشان تاکنون بي ثمر بوده است. مقامات قضايي براي آزادي موقت برخي از دستگير شدگان وثايق بسيار سنگيني را مطالبه کرده اند، ازجمله اينکه براي تبديل قرار بازداشت يک جوان 18 ساله سنندجي مبلغ يک ميليارد ريال درخواست گرديده، که خانواده اين جوان ناتوان از تامين و توديع آن مي باشند

 

در دفاع از خيزش و مقاومت مردم کردستان،  جمعيت ها، سازمانها و احزاب گوناگون سياسي، اجتماعي و فرهنگي واکنش نشان داده و عمدتا به دفاع از خواسته‌هاي مردم کرد و خواست قطع سرکوب و آزادي دستگير شدگان برخاسته اند.

در بين سازمان‌هاي داخل کشور مي‌توان به دفتر تحکيم وحدت و انجمن اسلامي دانشگاه اميركبير اشاره کرد که در اعتراض به قتل يكي از فعالين كرد در مهاباد، اطلاعيه صادر کردند. دبيرخانه جبهه ملي ايران در خارج کشور نيز در 25تيرماه اطلاعيه در محکوميت جنايت رژيم در کردستان صادر کرد.  نهضت ازادی نیز طی اطلاعيه بلند بالايی، به سياست های رژيم دراين باره اعتراض کرد.

کانون نويسندگان ايران نيز در اعتراض به اقدامات رژيم در کردستان اطلاعيه صادر و در آن مي‌نويسد: کانون نويسندگان ايران هرگونه اعمال خشونت را نسبت به مردم ايران در هر منطقه اي که باشد محکوم مي کند و آن را به زيان منافع ملي مي داند. کانون بنا به اصول منشور خود بر دفاع از آزادي انديشه و بيان و قلم و مخالفت با سانسور تاکيد مي ورزد و درباره توقيف دو روزنامه وهفته نامه محلي ناسو ناشتي اعتراض دارد

در خارج از کشور تلاش سازمانهاي سياسي کرد چون حزب دمکرات کردستان ايران و کوموله- سازمان زحمتکشان کردستان ايران و ديگر سازمانهاي سياسي کردي بسيار چشمگير بود. اين سازمانها ضمن انعکاس سريع و فوري اخبار تظاهرات و اعتصابات مردم در شهرهاي مختلف، حرکت هاي اعتراضي گوناگوني را در سطح شهرهاي اروپا سازمان دادند. در کنار سازمانهاي سياسي کردي، عمدتا سازمانهاي سياسي چپ و دمکرات ايران نيز با انتشار اطلاعيه و همراهي و همگامي با سازمانهاي سياسي کرد، تلاش کردند تا با حمايت از خيزش مردم کردستان، به انعکاس هرچه بيشتر اخبار درباره شهرهاي کردستان کمک کنند.

در کنار سازمانهاي سياسي نقش سايت‌هاي خبري اينترنتي در انعکاس اخبار مبارزات مردم کردستان و به شکست کشاندن تلاش رژيم براي سانسور خبري ، بسيار چشمگير بود.  انتشار عکسهای شکنجه «شوانه» توسط سايتها  خود عامل گسترش اعتراضات در کردستان شد  و انتشار اخبار حرکت های مردم به صورت روزانه توسط سايتهای کردی و انعکاس آن در غالب سايتهای خبری اپوزيسيون، ابعاد وسيعی به پوشش خبری مقاومت مردم در کردستان داده بود.